Akcje, atrakcje

Zapomniane tradycje wielkanocne - marzec2013

spis treści

1. Humor wakacyjny - czerwiec2013

2. Bezpieczne lato czyli kilka porad na udane wakacje - czerwiec2013

3. Dobre rady - wiersz dla dzieci - czerwiec2013

4. Podziękowania dla Rodziców - czerwiec2013

5. Wakacyjne wiersze i piosenki - czerwiec2013

6. Zabawy Przedszkolaków - czerwiec2013

7. Życzenia dla Dzieci - czerwiec2013

8. Co Ty wiesz o Polsce - zagadki dla małego patrioty - maj2013

9. Ważne daty - maj2013

10. Co maj niesie czyli święta znane i mniej znane - maj2013

11. Życzenia dla Mamy wierszem pisane - maj2013

12. Historia dnia matki - maj2013

13. Mamo, Tato bawmy się! 5 zabaw ruchowych - maj2013

14. Mamo, Tato bawmy się! 5 zabaw umysłowych - maj2013

15. Przedszkolne przysmaki - maj2013

16. Wierszyki dla małych, większych i tych największych - maj2013

17. Jakie błędy popełniają rodzice - wiosna2013

18. Zgaduj zgadula czyli co wiemy o wiośnie - kwiecień2013

19. Co można oferować swojemu dzoiecku wiosną - kwiecień2013

20. Kącik smakosza - kwieciń2013

21. Ludowe obrzędy związane z przyjściem wiosny - marzec2013

22. Zapomniane tradycje wielkanocne - marzec2013

23. Nasza polska święconka - marzec2013

24. Nie wstydź się dobrych uczuć! - marzec2013

25. Wierszyki logopedyczne dla dzieci - marzec2013

26. Wychowanie dziecka - luty2013

27. Nazwy miesięcy - luty2013

28. Wiersze i piosenki - luty2013

29. Ferie to czas zimowych zabaw - luty2013

30. Dekalog bezpiecznego zachowania się podczas zabaw zimowych - luty2013

31. "Wkręć się w pomaganie" - styczeń2013

32. Kącik młodego kucharza - styczeń2013

33. Pół żartem pół serio - styczeń2013

34. Święto Babci i Dziadka - styczeń2013

35. Ćwiczenia motoryki małej - styczeń2013

36. Gdy dziecko się złości - styczeń2013

37. Przysłowia związane z Nowym Rokiem - styczeń2013

38. Teksty piosenek i wierszyków - grudzień2012

39. Co dają paluszkowe zabawy - grudzień2012

40. Uśmiech jest dobry na wszystko - grudzień2012

41. Zrób to sam - ozdoby choinkowe - grudzień2012

42. Zwyczaje Świąt Bożego Narodzenia - grudzień2012

43. Informacje o Św. Mikołaju z różnych krajów - grudzień2012

44. Sześć dowodów na istnienie Św. Mikołaja - grudzień2012

45. Mikołaj - grudzień2012

46. Boże Narodzenie - piosenki i wierszyki - grudzień2012

47. Gimnastyka buzi i języka - listopad2012

48. Ważne daty i wydarzenia - listopad2012

49. Przetrwać jesienne choroby - listopad2012

50. Bajka o Pajączku -listopad2012

ZAPOMNIANE TRADYCJE WIELKANOCNE


Nadchodzi długo oczekiwany czas Wielkanocy. Na pewno każdy z nas planuje już zakupy czy gotowanie świątecznych przysmaków. Trzeba posprzątać dom, by powymiatać wszystkie kurze i – jak mówią ludowe porzekadła – złe duchy, które nagromadziły się tam przez całą zimę. Tak, to wszystko jest potrzebne i ważne, ale zanim ruszymy w coroczny maraton po sklepach, proponuję zatrzymać się na chwilę i przypomnieć kilka ciekawych tradycji związanych ze Świętami Wielkanocnymi.

Należy chyba zacząć od paru słów na temat okresu poprzedzającego Święta Wielkiej Nocy.
Wielki Post był szczególnym czasem dla wszystkich wierzących. Teraz przygotowujemy się do świąt poprzez wyrzeczenia, rozważania Męki Pańskiej i rekolekcje. Dawniej miało to bardziej widowiskowy wymiar. Popularne były wówczas procesje biczowników i kapników (nazywani tak od kap, którymi się okrywali). Uczestniczyli w nich ludzie, którzy z własnej woli, lub z nakazu spowiednika mieli w ten sposób odkupić swoje winy. Kapy i kaptury okrywały ciała kapników, którzy odsłaniali jedynie plecy dla zadawania sobie chłosty. Pątnicy mieli różne podejście do tych procesji. Niektórzy stroili się w barwne kapy, inni nie stronili wcześniej od mocniejszych trunków, a niektórzy w celu silniejszego biczowania wzbogacali swe dyscypliny zakrzywionymi szpilkami. Generalnie widok chłoszczących się był makabryczny. Popularność tych procesji była olbrzymia, choć u cudzoziemców odwiedzających Rzeczpospolitą widoki takie wzbudzały zdziwienie.

Inną tradycja związaną z Wielkim Postem jest zabawa w tzw. wieszanie śledzia albo w pogrzeb żuru i śledzia. Kiedy zbliżał się Wielki Tydzień, młodzież szykowała zemstę na uprzykrzonym żurze i śledziu. W Wielki Piątek wieczorem, lub w sobotę rano, drewniane podobizny ryby wieszano na powrozie nad droga na suchej wierzbie i w ten sposób karano go za to, że przez tyle dni królował nad mięsem. Żur wynoszono z kuchni, jako już niepotrzebny. Robiono przy tym różne psikusy. Wieszano też garnek na drzewie i oblewano przechodzących pod nim pechowców.

Wiele zwyczajów związanych jest z odradzaniem się życia i nadzieją, którą niesie Zmartwychwstały Chrystus. Jednym z nich są palmy, przynoszone do kościoła w ostatnią niedzielę Wielkiego Postu. Według ludowej tradycji posiadają one niezwykła moc. Postawione w czasie burzy w oknie miały zapewnić bezpieczeństwo, natomiast połykanie bazi gwarantowało zdrowie i bogactwo. W niektórych częściach, szczególnie na południu Polski, przetrwał zwyczaj, gdzie gospodarz obchodzi swoją działkę i w każdym jej rogu wbija w ziemię patyki ze święconej palmy. Ma to chronić dom i jego mieszkańców przed nieszczęściami.

Nieodłącznie ze świętami kojarzą się nam pisanki. Wszystkie dzieci uwielbiają układać czekoladowe jajka, zające, żółte kurczaczki i cukrowe barany w koszyczkach, aby zaraz przełożyć je na nowo, a potem zjadać z apetytem. Dawniej zdobienie jajek było bardzo istotnym elementem przygotowania do Świąt. Teraz z łatwością możemy kupić przeróżne pisanki we wzory, jakie tylko nam się zamarzą, jednak może warto poświęcić trochę czasu i przygotować kolorowe jajka z naszymi dziećmi. Na pewno sprawi im to wielką przyjemność, a my nie będziemy musieli martwić się o ozdoby na wielkanocny stół.

W ludowych wierzeniach jajo było lekarstwem na chorobę, urok, chroniło przed pożarem, pomagało zdobyć upatrzoną dziewczynę, czy chłopaka, zapewniało urodzaj, szczęście i pomyślność. Taczanie jajka po ciele chorego miało przywracać mu siły, odradzać go. Noworodka myło się w wodzie, do której wkładano, poza innymi przedmiotami mającymi zapewnić szczęście i bogactwo, również jajo.

Wydmuszki pisanek wielkanocnych położone pod drzewami owocowymi miały je chronić przed szkodnikami. Wierzono, że rzucone w płomień ugaszą pożar. Na wsi panował zwyczaj obdarowywania się pisankami. Dostawali je członkowie rodziny. Jeśli natomiast chłopakowi spodobała się jakaś dziewczyna, okazywał to przez wręczenie jej pisanki. Jeżeli dziewczyna ja przyjęła i w zamian dała swoją, znaczyło to, że odwzajemnia uczucia kawalera.

Wiele uciechy sprawiłyby też najmłodszym, często zapomniane, gry zwane dawniej walatką lub wybitką, czy też zabawą na wybitki. Polegała ona na toczeniu po stole malowanych jajek, albo stukanie się pisankami trzymanymi w ręku. Wygrywał ten, czyja pisanka się nie rozbiła.

Dzień Zmartwychwstania Pańskiego kojarzy się też, szczególnie najmłodszym,z wyczekiwanym zajączkiem, który to przynosi małe podarki. Jednak, aby otrzymać słodką nagrodę, trzeba najpierw znaleźć miejsce, gdzie niesforny zwierzak ukrył nasz prezent. Tradycja ta nie jest praktykowana we wszystkich polskich domach. Sam zając jest jednym z najstarszych elementów obchodzenia Świąt Wielkanocnych, jego podobiznę odnaleźć można na najdawniejszych kartkach obrusach.


W tym roku Wielkanoc przypada na szczyt wiosny, spróbujmy wykorzystać ten czas na spacery, odwiedziny bliskich, na cieszenie się sobą nawzajem. No i oczywiście na zebranie sił do poniedziałkowych bitew wodnych. Zwyczaj polewania się wodą ma swoje korzenie w pogańskich tradycjach związanych z nastaniem wiosny. Woda miała oczyszczać ze zimowego brudu, chorób, a także z grzechu. Zabawa ta przeznaczona była głównie dla młodych. Chłopcy przez polewanie, lub smaganie dziewcząt witkami z wierzby, okazywali im swoje zainteresowanie. Panna mogła wykupić się od oblania, jedynie prezentując pięknie wykonaną pisankę.

Innym, zapomniany już zwyczaj, to chodzenie z kurkiem po dyngusie. Miało to zapewnić odwiedzanym rodzinom zdrowie i pomyślność. Niegdyś kurkiem był żywy kogut, nakarmiony ziarnem umoczonym w spirytusie – dzięki czemu był spokojny, ale głośno piał. Z czasem zastąpiono go ptakiem wypchanym, ulepionym z gliny, upieczonym z ciasta albo wyciętym z deski i umocowanym na przyozdobionym i pomalowanym na czerwono wózku dyngusowym. Kogut w wielu kulturach jest symbolem Słońca, męskości i sił witalnych. Łączono go także z bóstwem urodzaju.

W święta nie zapominano też o zmarłych. Pozostałością dawnych świąt zadusznych w obrzędowości wielkanocnej był krakowski zwyczaj rękawki, obchodzony we wtorek po zmartwychwstaniu Pańskim. W tym dniu bogaci mieszkańcy Krakowa udawali się na wzgórze na Krzemionkach (legenda głosi, że jest to mogiła Krakusa), niosąc pozostałości świątecznego jadła. Zgromadzonym u podnóża biedakom i wiecznie głodnym studentom zrzucali z kopca pierniki, ciasta, orzechy i jajka.


Symbole Wielkanocne:

- Baranek - symbolizuje ofiarę miłości

- Jajka, pisanki - nowe życie, zmartwychwstanie

- Paschał - oznacza Jezusa Chrystusa

- Ciasto - symbolizuje umiejętności i doskonałość

- Koszyczek - symbolizuje szczęście

- Palma Wielkanocna - pamiątka wjazdu Jezusa do Jerozolimy

- Woda - oznacza łaskę Chrystusa

- Chleb - dar Boga dla ludzi

Nasze, polskie Święta Wielkanocne mają niezwykle bogatą tradycję. Warto o tym pamiętać i przekazywać je dzieciom, aby zwyczaje te przetrwały jak najdłużej.
Google+